Vanaf 1 december kan je inschrijven voor de nieuwe voorjaarscursussen! Abonneer je op de nieuwsbrief om een reminder te krijgen wanneer het zover is.

16
dagen
13
uren
8
minuten
30
seconden

SPELEN MET SPANNING: theateroefening van Jan

In de kunsten hanteren we geregeld abstracte begrippen waarvan we niet zeker weten of we ze op dezelfde manier interpreteren. Het woord ‘spanning' is er zo eentje. Denk maar aan uitspraken als "ik vind het niet spannend", "er mist iets van spanning", "waar is de spanningsboog?".

Welke invullingen kan het begrip ‘spanning’ krijgen binnen jouw artistieke discipline? En hoe vertaal je die naar concrete opdrachten en experimenten binnen je lessen? Met die vraag gingen onze educatieve medewerkers aan de slag.

In deze blogpost: een theateroefening van Jan rond spanning op scène.

Mijn dochter lag onlangs een paar dagen in het ziekenhuis. Dat vond ze vooral heel vervelend omdat ze op de kamer moest blijven. Uit die verveling ontstond dit spelletje.

Ze gaat in het ziekenhuisbed liggen, helemaal bovenaan. Ik sta aan het voeteneinde. Ze steekt haar handen in de lucht. Op dat moment neem ik haar enkels vast en trek haar naar de onderkant van het bed. Een roetsjbaan. Geweldig plezant. En dan ontdekken we dat het nóg plezanter wordt als we het moment van roetsjen uitstellen.

Ze steekt haar handen in de lucht. We weten allebei wat er komt. 
Jan Sas, educatief medewerker theater

Als ik zo lang mogelijk wacht om haar enkels vast te nemen, wordt het spannender. Dat uitstel wordt eigenlijk leuker dan het roetsjen zelf. En hoe meer spanning er zo vooraf werd opgebouwd, hoe meer ontlading bij het roetsjen.

Het was fascinerend om de samenhang tussen opgebouwde spanning en inlossing te ervaren. Het riep nog andere vragen op. Wat gebeurt er precies wanneer de verwachting uiteindelijk wordt ingelost? Wat voegt de opgebouwde spanning toe aan de handeling?

Deelnemers in de theaterles staan per twee.
Ik vraag hen om elkaars handen voor de eerste keer vast te houden en zo door de ruimte te huppelen. Dat zorgt al voor enige spanning door de intimiteit van de aanraking. In een volgende stap laten ze elkaars handen los en start een onderzoek.

Wat gebeurt er als je de aanraking zo lang mogelijk uitstelt, maar uiteindelijk wel allebei elkaars hand terug wil vasthouden?
Jan Sas, educatief medewerker theater

Hoe lang stel je uit? Hoe speel je dat? Hoe drijf je het naar een climax? Kan je het moment vinden dat je elkaars handen vastneemt als de spanning een climax bereikt heeft? Wat na de climax? Wat gebeurt er als de verwachting niet wordt ingelost?

Het werd intiem, angstig, geheimzinnig, er werd gecommuniceerd met ademhaling enkel (want natuurlijk: geen woorden!), er ontstond een spannende dans van bijna-aanraken.

Datum bericht di 10 november '26