Christelle is mede-oprichter van het schrijverscollectief 'Words of Colour' en roept op tot meer zelfliefde via Note To Self, schrijfsessies voor vrouwen van kleur. Als zwarte vrouw met Congolese roots probeert ze de rollen van 'zus-dochter-vriendin-moeder van twee-vrouw van’ zo goed mogelijk te combineren. Haar mantra bij dat alles? “Ik ben goed genoeg”.
Note To Self is een zelfbedacht concept van jou. Wat is de origin story van deze schrijfsessies?
Het idee is een paar jaar geleden beginnen groeien tijdens een gesprek met mijn psycholoog over ingesleten denkpatronen, in mijn geval over sterk (moeten) zijn. Die patronen maken ons tot wie we zijn, maar we kunnen ze ook ombuigen naar een mildere versie. Ik geloof ook heel erg in de positieve effecten van journaling, je gedachten van je afschrijven. En ik zag in mijn omgeving hoe zwarte en bruine vrouwen, maar ook andere vrouwen die niet per se dezelfde achtergrond of etniciteit hadden als ik, vastzaten met dat ingesloten patroon van altijd sterk moeten zijn, altijd blijven doorgaan, zelden tot nooit hulp aanvaarden... Ik moest en zou dus iets doen rond helend schrijven met als kernboodschap of centrale vraag: welke woorden zeg je tegen jezelf om jezelf eraan te herinneren dat je waardevol bent, dat je het waard bent?
Dus tijdens de sessies doen jullie aan een soort van positieve journaling?
Ja, zo kan je het wel stellen. Heel concreet gaan de sessies enerzijds over samenkomen met andere vrouwen van kleur en elkaar ontmoeten in een kleine groep. Anderzijds over jezelf leren kennen, tegenkomen en al schrijvend helen. Ik maak sowieso ook gebruik van de kracht van positieve affirmatie, zeker naar het einde toe van een Note To Self traject. “Wat is jouw persoonlijke, positieve affirmatie naar jezelf toe”, op die vraag proberen we al schrijvend een antwoord te vinden.
Hoe kom je dan tot dat punt? Wat is het denk- of werkproces erachter?
Tot vorig jaar gaf ik altijd korte Note To Self sessies – de cursus bij WISPER was de eerste keer dat ik een reeks sessies over een langere periode begeleidde. Maar of het nu om een losse sessie of langere reeks gaat: mensen die zich inschrijven zijn op één of andere manier al bezig met zelfreflectie, zelfliefde en hun journey to healing. Of ze zijn er op z’n minst al naar op zoek. Dus er is sowieso een zekere openheid als mensen deelnemen.
Daarnaast merk ik dat er bij veel mensen doorheen hun Note To Self-traject vaak een zaadje wordt gepland. Iets uit de sessie dat blijft hangen, iets dat ze neergeschreven hebben of waar ze zichzelf in herkennen, iets dat triggert. Zo komen er vaak onderwerpen of thema’s bovendrijven waar deelnemers dan verder mee aan de slag kunnen.
Deelnemers genieten ook van het communitygevoel. Zelfs al na één bijeenkomst! Deels doordat de sessie vaak in een kleine groep doorgaan, deels doordat het zo laagdrempelig mogelijk en niet-resultaatgericht is. Mijn rol als docent is niet per se klassiek lesgeven, wel tijd & mentale ruimte faciliteren en mensen samenbrengen. Het gaat dus veel minder over een eindresultaat, maar wel over de ervaringen en gevoelens die vrijkomen tijdens het schrijven. En het mooie is dat mensen zich dan in elkaars verhaal gaan herkennen.
De drempel om te werken aan je mentale gezondheid ligt veel hoger voor mensen van kleur. Een goede hulpverlener vinden waarmee het klikt, gaat bijvoorbeeld veel moeizamer.
Wat zijn jouw inspiratiebronnen? Tijdens het schrijven of wanneer je cursus geeft?
In eerste plaats denk ik aan gesprekken met vriendinnen – een aantal van hen ook vrouwen van kleur – waarin ik hoor dat bepaalde topics vaak terugkomen. Die zou ik dan bijvoorbeeld kunnen verwerken in een schrijfoefening. Waar ik laatst ook inspiratie uit haalde is het Flow-magazine. Shoutout to Flow-magazine! Dat is een maandelijks magazine, maar echt een kloefer van een ding, bijna een boek. Hun visie rond bewuster leven, trager leven, centraal stellen van creativiteit is iets wat me enorm aanspreekt. Daarnaast heeft Flow ook een aantal artikels rond traumaverwerking en helend schrijven die zeer interessant zijn. Het idee om een zine te maken tijdens m’n cursus bij WISPER komt ook van Flow. Ten slotte haal ik ook inspiratie uit podcasts rond mentaal welzijn bij vrouwen van kleur.
Waarom koos je ervoor om de sessies specifiek voor vrouwen van kleur te organiseren?
Terechte vraag. Voor Note To Self wilde ik vertrekken vanuit mezelf en mijn persoonlijke ervaringen als zwarte vrouw omdat ik me ten eerste zo voel en identificeer; ten tweede omdat er bepaalde nuances en lagen zijn die witte vrouwen – witte personen tout court – nooit zullen begrijpen. En dit zeg ik zonder enige shade of misnoegen, dat is gewoon de realiteit.
Verder merk ik ook dat het voor mensen van kleur – dus niet per se alleen voor vrouwen van kleur – veel moeilijker is om toegang te krijgen tot gezondheidszorg. In het algemeen ligt de drempel om te werken aan je mentale gezondheid veel hoger voor mensen van kleur. Een goede hulpverlener vinden waarmee het klikt en waarbij ze terecht kunnen, gaat bijvoorbeeld veel moeizamer.
Niet dat ik mentale gezondheidszorg wil vervangen, ik ben immers geen psycholoog. Wél wil ik de drempel verlagen. Want stel dat je later de stap maakt om professionele hulp te zoeken, dan is er vooraf misschien al iets van bewustwording of erkenning geweest.
Stel dat je vanaf vandaag nooit meer zou mogen schrijven, waar zou je dan je creatieve ei in kwijt kunnen?
Ik denk iets met dans of zang. Voor alle duidelijkheid: ik kan absoluut niet zingen, maar ik hou echt van alles wat met muziek en choreografie te maken heeft. Als ik me down voel, dan luister ik naar muziek, schreeuw ik mee met nummers van Beyoncé of andere pop- en r&b-iconen. Daarna voel ik me instant beter. Ik kan ook urenlang naar danschoreografieën kijken en ze overanalyseren. Hoe begin je daar aan? Welke creaties kan je maken? Hoe kan je je lichaam gebruiken en juist inzetten? Zulke zaken fascineren me echt.
Toch denk ik niet direct aan een carrièreswitch. In een ander leven was ik misschien danser, choreograaf of popster; maar in dit leven hou ik het toch het liefst bij schrijven.
Nieuwsgierig naar méér na het lezen van dit interview?
